Pontrhydfendigaid;Commmunity Web Site (Cwm)  Pentir Pumlumon Logo
English Cymraeg 
 

Cefndir

Cefndir y Pafiliwn

Hanes/Cefndir

Adeiladwyd Pafiliwn ‘Bont’ yn wreiddiol ynghanol y 1960au gan ŵr o’r enw Syr David James, a fagwyd ar fferm Pantyfedwen yn y pentref. Roedd yn ddyn busnes llwyddiannus yn Llundain a oedd yn berchen ar nifer o sinemâu, ond roedd yn benderfynol o wella cyfleoedd cymdeithasol ei bentref genedigol a chyfrannodd lawer iawn o arian tuag at ddatblygu maes criced, neuadd snwcer, llyfrgell ac adnoddau eraill yn y gymuned. Bu iddo hefyd annog pobl Pontrhydfendigaid i sefydlu Eisteddfod eu hunain gan gyfrannu gwobrau ariannol hael. Wedi rhai blynyddoedd penderfynodd adeiladu Neuadd Gyngerdd enfawr i gartrefu’r Eisteddfod a digwyddiadau eraill. Ei freuddwyd oedd rhoi pentref ‘Bont’ ar y map a gweld yr Eisteddfod yn cael ei chynnal mewn neuadd gyngerdd broffesiynol yn hytrach na phabell neu neuadd bentref. Gwaetha’r modd, bu farw Syr David James cyn agor y Pafiliwn ym 1967.

Yn anffodus, yn sgil diffyg cyllid i gynnal a chadw, dirywiodd statws y Pafiliwn ymysg y cyhoedd ac fe ddirywiodd yr adeilad ei hun. Canlyniad hyn oedd cau’r Pafiliwn yn 2000 ar ôl methu ennill trwydded adloniant oherwydd diffygion trydanol. Yn fuan wedyn cafodd ei ddifrodi gan dân.

Dros y blynyddoedd diwethaf mae criw o wirfoddolwyr lleol wedi ymdrechu’n galed i gasglu arian i ailddatblygu’r Pafiliwn. O’r diwedd daeth llwyddiant wrth ffurfio Pafiliwn Cyf, yn gwmni cyfyngedig, gan godi bron i £1.7m i ailadeiladu’r Pafiliwn ar ei newydd wedd. Dechreuodd y gwaith yn gynnar yn 2005 ac roedd yr adeilad yn barod i’w ddefnyddio erbyn Eisteddfod Pantyfedwen ym mis Mai 2006. Cafwyd Eisteddfod lwyddiannus a phawb yn canmol yr adnodd newydd.

Dyma rai Straeon sy'n dilyn hanes ail-ddatblygu'r Pafiliwn:

http://news.bbc.co.uk/welsh/hi/newsid_3490000/newsid_3496700/3496791.stm

http://news.bbc.co.uk/welsh/hi/newsid_4140000/newsid_4141700/4141755.stm

http://news.bbc.co.uk/welsh/hi/newsid_4540000/newsid_4547200/4547272.stm

http://news.bbc.co.uk/welsh/hi/newsid_4820000/newsid_4827400/4827416.stm 


 

Page Changed 16-1-2008
© Pontrhydfendigaid Community Website (Cym) 2014. Cedwir pob hawl.    Site design and hosting by Nantinet     Cookie Policy